کتاب مطالعه تطبیقي حقوق جزاي عمومي جلد سوم، مسئولیت کیفری؛ جلال الدین قیاسی

کتاب مطالعه تطبیقي حقوق جزاي عمومي(اسلام و حقوق موضوعه) جلد سوم، مسئولیت کیفری (ارکان مسئولیت،علل موجهه، عوامل رافعه)

درباره کتاب

کتاب مطالعه تطبیقي حقوق جزاي عمومي(اسلام و حقوق موضوعه) جلد سوم، مسئولیت کیفری (ارکان مسئولیت،علل موجهه، عوامل رافعه) نوشته عادل ساریخانی, جلال الدین قیاسی، توسط انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، برای دانشجویان رشته حقوق چاپ و منتشر شده است.

جلد سوم این مجموعه از قیاسی و همکاران به موضوع «مسئولیت کیفری» می‌پردازد؛ اینکه چه عواملی باعث ایجاد مسئولیت کیفری می‌شوند، مصادیق معافیت‌ها، علل موجهه و شرایط جبران‌ناپذیری جرم چگونه تدوین شده‌اند. در این کتاب، مبانی فقهی و تطبیقی مسئولیت کیفری مورد مداقه قرار می‌گیرد و نویسندگان سعی کرده‌اند دیدی تطبیقی بین نظام‌های حقوقی مختلف و فقه شیعی ارائه دهند.

در این اثر، یکی از نکات مهم بررسی معافیت‌ها یا تخفیفات کیفری است: وقتی عنصر قانونی وجود ندارد، یا مرتکب به دلایلی نمی‌تواند مسئول شمرده شود، چگونه برخورد قانون‌گذار یا فقیه تعیین می‌کند؟ همچنین کتاب به مسئله «شرایط تحقق مسئولیت کیفری» مانند بلوغ، جنون، اکراه و اضطرار می‌پردازد. برای دانشجویان فقه جزایی و حقوق جزایی، این جلد می‌تواند مکمل خوبی برای جلد ارکان باشد و دیدی کامل‌تر به ساختار مسئولیت کیفری بدهد.

چکیده کتاب

حقوق جزای عمومی، در کنار حقوق جزای اختصاصی و آیین دادرسی کیفری، یکی از سه شاخه اصلی دانش «حقوق جزا» به شمار می‌رود. این شاخه از حقوق جزا، دربردارنده مباحث مختلفی است که به‌طور کلی می‌توان آنها را به دو بخش تقسیم نمود: بخش نخست و عمده حقوق جزای عمومی به بررسی قواعدی می‌پردازد که اختصاص به جرم خاصی نداشته و دسته‌ای از جرایم و گاه تمامی آنها را دربرمی‌گیرد، مانند مباحث مربوط به عناصر عمومی جرم، شرایط مسئولیت کیفری و قواعد حاکم بر مجازات‌ها. بخش دیگر، حاوی نگاهی پسینی به حقوق جزاست و در واقع، نوعی «حقوق‌شناسی کیفری» است که به منابع حقوق کیفری، ارتباط آن با سایر دانش‌ها، اهداف حقوق کیفری، ویژگی‌های نظام‌های کیفری و … می‌پردازد. اسلام به عنوان مکتبی جامع، دربرگیرنده اصول ضروری حیات جمعی و فردی و دارای احکام گسترده کیفری در هر دو بخش حقوق جزای عمومی، به ویژه بخش نخست آن است. کتاب حاضر، از یک سو به شکلی مستقل به قواعد حقوق جزای عمومی از دیدگاه حقوق موضوعه پرداخته و از سویی دیگر، دیدگاه اسلام را در خصوص قواعد مذکور مطرح ساخته است. این کتاب، در واقع، نگاهی تطبیقی و توأمان به فقه و حقوق موضوعه است.