کتاب فلسفه تحلیلی تاریخ؛ تحلیل فلسفی معرفت‌های تاریخی
درباره کتاب
کتاب فلسفه تحلیلی تاریخ؛ تحلیل فلسفی معرفت‌های تاریخی نوشته مجید کافی، توسط انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، برای دانشجویان رشته تاریخ چاپ و منتشر شده است.
در این کتاب، کافی به بررسی اصول و مبانی معرفت تاریخی می‌پردازد و تلاش می‌کند نشان دهد که شناخت تاریخی چگونه امکان‌پذیر است و محدودیت‌های آن چیست. او با تفکیک میان تاریخ به مثابه رخداد و تاریخ به مثابه روایت نوشته، به چالش‌هایی چون قضاوت ارزشی در تاریخ، تأثیر پیش‌فرض‌های مورّخ و موضوع‌بندی تاریخی می‌پردازد. یکی از مباحث مهم کتاب، نسبت میان حقیقت و روایت تاریخی است — اینکه آیا تاریخ می‌تواند به حقیقت برسد یا همیشه در چارچوب روایت قرار دارد.
کافی همچنین در این اثر از روش تحلیلی استفاده می‌کند تا مفاهیمی مانند «علت و معلول در تاریخ»، «ازلی بودن حقیقت تاریخی»، و «موضوع تاریخی» را با دقت فلسفی تبیین نماید. او معتقد است که برای اجتناب از ذهن‌گرایی صرف یا نسبی‌گرایی مطلق، باید ضمن پذیرش محدودیت‌های شناخت تاریخی، چارچوبی منطقی برای نقد منابع تاریخی و نظریه‌پردازی در تاریخ ارائه داد.
چکیده کتاب
فلسفه تحلیلی یا نقدی تاریخ شاخه‌ای از فلسفه علم است که از مبانی، مفاهیم بنیادی و گزاره های موجود در علم تاریخ، ذیل عنوانهای معرفت‌شناسی، روش‌شناسی، ارزش‌شناسی «علم تاریخ» بحث می‌کند. فلسفه تحلیلی یا نقدی تاریخ در واقع تحلیل فلسفی معرفت‌های تاریخی است که به توصیف، تبیین و بیان سازوکار منطقی و عقلانی آنچه مورخان انجام داده‌اند، می‌پردازد. منظور از فلسفه تحلیلی یا نقدی تاریخ در این کتاب عبارت است از: 1. بررسی صورت‌بندیها و پارادایمهای حاکم بر معرفتها و مطالعات تاریخی گذشته و معاصر؛ 2. تأثیر پیش‌فرض‌ها و مفروضات مورخان بر معرفت تاریخی؛ 3. معرفت‌شناسی و روش‌شناسی علم تاریخ؛ 4. فهم و بیان همگرایی‌ها و واگرایی‌های علم تاریخ و سایر علوم هم‌مرز و نزدیک که ناشی از همگرایی‌ها و واگرایی‌ها در مبانی فلسفی آنها است؛ البته معنای پنجمی نیز فلسفه علم دارد، یعنی تحلیل و تشریح مفاهیم مورد استفاده در نظریه‌های علمی که چون علم تاریخ فاقد نظریه است، در این اثر نمی‌تواند مورد نظر قرار گیرد.
فهرست کتاب
فصل اول: کلیات
فصل دوم: اصول علم تاریخ
فصل سوم: انواع فلسفه‌ی تاریخ
فصل چهارم: علمیت تاریخ
فصل پنجم: مطالعات تاریخی
فصل ششم: مطالعات تاریخی و پارادایمهای علمی
فصل هفتم: معرفت‌شناسی و روش‌شناسی معرفت‌های تاریخی
فصل هشتم: حقیقت تاریخی و سنجش آن
فصل نهم: توصیف و تبیین
فصل دهم: عینیت
فصل یازدهم: علم تاریخ در دوران جدید
فصل دوازدهم: علم تاریخ فمینیستی
فصل سیزدهم: رویکرد انتقادی راهی برای رهایی از اختلاف‌های مورخان
نقد و بررسی‌ها
هنوز بررسی‌ای ثبت نشده است.