کتاب مبانی حریم خصوصی (بر اساس منابع اسلامی)
درباره کتاب
کتاب مبانی حریم خصوصی (بر اساس منابع اسلامی) نوشته محمد سروش، توسط انتشارات سمت و پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، برای دانشجویان رشته حقوق چاپ و منتشر شده است.
این کتاب به یکی از مباحث نوپدید در فقه و حقوق اسلامی یعنی مسئله «حریم خصوصی» میپردازد و میکوشد مبانی دینی، اخلاقی و فقهی این مفهوم را تبیین کند. نویسنده ابتدا به بررسی ریشههای قرآنی و روایی حق حریم خصوصی میپردازد و سپس آن را در نسبت با کرامت انسانی، آزادی فردی و نظم اجتماعی تحلیل میکند. در ادامه، ابعاد مختلف این حق در حوزههای خانوادگی، اجتماعی، اقتصادی و رسانهای مورد بررسی قرار میگیرد.
سروش در این اثر با بهرهگیری از روش اجتهادی و تحلیل تطبیقی، نشان میدهد که چگونه فقه اسلامی میتواند پاسخگوی نیازهای جدید در زمینه حفظ حریم شخصی در عصر ارتباطات و فناوری باشد. او بهویژه بر چالشهای فقهی و اخلاقی مربوط به نظارتهای دولتی، حریم دادهها و انتشار اطلاعات تأکید دارد. این کتاب از معدود پژوهشهای منسجم در زمینه فقه حریم خصوصی است و میتواند راهگشای تدوین سیاستهای فرهنگی و حقوقی در جوامع اسلامی باشد.
چکیده کتاب
در فرهنگ غرب که اصولی مانند اصالت فرد و خودمختاری بشر ـ با تفسیر خاصّی از آن ـ مقبول افتاده است، حریم خصوصی یک اصل حقوقی با پایههای استوار فلسفی تلقی میشود. ولی آیا اسلام که به این اصول و مبانی نگاه دیگری دارد میتواند حقوق شهروندان برای برخورداری از حریم خصوصی را تأیید کند و حوزهای از زندگی شخص را خارج از قلمرو دخالت دولت و شهروندان بداند؟ در فقه اسلامی، احکام فراوانی وجود دارد که به حریم خصوصی و قلمرو آن مربوط میشود، در تحلیل این احکام، ابتدا باید اصول و مبانی آن را شناخت. متأسفانه نه تنها در این موضوع، بلکه در موضوعات فقهی فراوانی خلأ تحلیل مبانی و استنتاج احکام بر اساس آن وجود دارد. البته بررسی مبانی حریم خصوصی، بدون در نظر گرفتن قلمرو اختیارات دولت اسلامی، به سرانجام نمیرسد و نظریهای که مراقبت از اجرای احکام شرعی در زندگی شهروندان را برعهده دولت میداند، قهراً گستره حریم خصوصی را به حداقل کاهش میدهد، چه اینکه «امر به معروف و نهی از منکر» از جمله مسائلی است که در این گستره کاملاً مؤثر است و برای ارائه تصویر روشنی از حریم خصوصی بر اساس فقه اسلامی، به ناچار باید مرزبندی دقیقی در اینباره انجام شود.
فهرست کتاب
تبیین مفاهیم
تحلیل مبانی حریم خصوصی
مبنای فقهی حریم خصوصی
قلمرو حقوق و تکالیف شهروندان
قلمرو حقوق و تکالیف دولت اسلامی
منابع و مآخذ
نمایهها
آیات و روایات
اعلام
موضوعات
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.